Posts

Showing posts from August, 2011

खोकनामा नुहाइधुवाइ प्रतिबन्धित

नुहाइधुवाइ प्रतिबन्धित खोकनामा एक वर्षलाई विवाह , व्रतबन्ध र तिहारसमेत रोकियो कान्तिपुर संवाददाता ललितपुर , श्रावण २६ -           गाउँभरि सरसफाइ र नुवाइधुवाइ प्रतिबन्ध । अनुमान गर्नुहोला , पानीको अभाव भएछ तर वषर्ायाममा छेलोखेलो पानी बगेका बेलामा ललितपुरको नेवार बस्ती खोकनामा पानीको अभाव हुने कुरै भएन । खोकनावासीहरू जात्रा मनाउन एक महिनासम्म नुवाइधुवाइ र सरसफाइ नगर्ने मनस्थितिका साथ तयारीमा जुटेका छन् । ' खोकनामा १२ वर्षे जात्रा सुरु हुन लाग्यो ,' बिहीबार आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा स्थानीय शरणगोपाल महर्जनले भने , ' एक महिनाको अवधिभर हामी गाउँमा नुवाइधुवाइ जस्ता सरसफाइ र टेलिभिजन हेर्ने , गाउने , बजाउने जस्ता मनोरञ्जनका काम बन्द गर्छौं । ' खोकनामा हुने १२ वर्षे जात्राको एक महिनाभर गाउँ र गाउँवासीका लागि यस्तो सांस्कृतिक नियम लागू हुने उनले बताए । जात्राको नियमअनुसार गाउँभरि एक महिनासम्म लुगा धुने र नुहाउने गर्न निषेध छ । यसैगरी बाजा बज...

जनै पूणिर्मा र क्वाँटी

  जनै पूणिर्मा र क्वाँटी निजीरोस श्रेष्ठ - नेपालीहरूले मनाउँदै आएका विभिन्न चाडपर्वहरूमध्ये श्रावण शुक्ल पूर्ण्र्िमाको दिन मनाउने जनै पूर्ण्र्िमा पनि एक हो । यस पर्वमा जनै लगाउनुपर्नेहरूले पुरानो जनै फुकाली चोखो गरी नयाँ जनै फेर्ने गर्छन् । पुरोहितहरूले यजमानहरूको हातमा पहेंलो धागोको रक्षाबन्धन बाँधिदिने , नेवार समाजमा भ्यागुतोलाई भात ख्वाउने अर्थात् ब्यांजा नकेगु भनेर सिमिको पातमा भात , क्वाँटी , मासु , मूला , भ्यागुते फूल आदि राखेर कृषकहरूले आ - आफ्नो खेतमा र अरूहरूले आफ्नो घरको दैलामा राख्ने चलन छ । यसबाहेक यस पर्वमा विभिन्न तीर्थस्थलहरूमा जस्तो गोसाइँकुण्ड , मणिचूडदह , पाटनको कुम्भेश्वर आदि ठाउँमा मेला लाग्ने गर्छ । भक्तजनहरू आफूलाई पायक पर्ने वा मनपर्ने ठाउँमा गई मेला भर्न जाने चलन छ । जनै पूर्ण्र्िमालाई नेवार जातिले " गुंपुन्हि " वा क्वाँटी नखः पनि भन्ने गर्छन् । गुंपुन्हिको चार दिन अगाडि चाँगुनारायण देउतालाई हनुमानढोकामा लगिन्छ । जनै पूणिर्माको लागि ...
गाइजात्रा                         वर्ष भरि आफ्ना परिवारका सदश्य गुमाउन पुगेकाहरूले मृत आत्माको शान्तिका कामनाको लागि आघिलो मध्ये रातमा चार वटा थुर घुम्नुका साथै चयत्य , चीभा , बिहार , बहालहरू परिक्रमा गर्ने गर्दछन पाटनमा रहेको १६ वटा बहालको साथै ४ वटा थुर रात भरि घुमी बिहान घर फर्किन्छ \ आजको दिन झिसमिसे बिहानसंगै सिद्धिपुर गाबिसको पौवा , पाटीहरूमा बाजागाजाको मिठो र मधुर ध्वनी आफ्नै ताल र सुरमा बजिरहेको हेर्न र सुन्न पाइन्छ | यस्तै एका बिहान देखि मृत आत्माको शान्ति र शिवलोक प्राप्तिकोलागी मृतकका परिवारले केपुदान गर्न खर्पन र डाला बोकी टोल टोलमा रहेका पौवा , पाटीहरूमा बसेर बाजा बजाई रहेका खलक हरूलाई एक एक भाग दान दिएर सबै टोल घुमेर आउछ               यस्तै १० - ११ बजे तिर खान खाईसकेपछी प्रत्यक घरबाट बिशेषत स...

रक्षा बन्धन .......गुन्हु पुन्ही ...क्वाति.....ब्यंजा(भ्यागुतालाई भात )खुवाउने 13 augst 2011

Image
                                                            संसार भरि नै मानिसलाई सर्ब श्रेष्ठको प्राणीको रूपमा मानिएकोछ \ मानिस अन्य प्राणी भन्दा बढी चेतनशील भयर नै होला राम्रो . नराम्रो , दुख , सुख को अनुभब गर्न सकने छ्यमता भएर नै होला मानिसको जिबनमा आउने हरेक बन्धनलाई राम्रो मानिदैन , जीवनमा घटने जुनसुकै कुरालाई पनि मान्छेले बन्धन सम्झेको हुन्छ \ जुन बन्धनहरू बाट छुटकारा पाउन , मुक्त हुन बिभिन्न प्रयासहरू गरेको हुन्छ आफ्नो जीवनलाई कुनै कसैको बन्धनमा बाँधिएर जीउन चाहदैन , उसले श्वतन्त्र रूपमा जीवन चलाउने श्वाभाबिक जीवनलाई नै जीवनको सुख सम्झेको हुन्छ \ यसै सिलसिलामा हिम्बत खण्डमा मानिने चाड मध्ये एउटा चाड यस्तो छ ,...